Skip to content
NOWALIJKI

NOWALIJKI

TOMASZ RADOCHOŃSKI PISZE O KSIĄŻKACH
sobota, 14 listopada, 2026
NOWALIJKI
  • STRONA GŁÓWNA
  • LITERATURA PIĘKNA
  • KRYMINAŁ
    • C.J. SANSOM
    • MARYLA SZYMICZKOWA
    • SIMON BECKETT
    • JØRN LIER HORST
  • THRILLER
    • B.A.PARIS
    • FREIDA McFADDEN
    • C.L. TAYLOR
    • RUTH WARE
  • AGATHA CHRISTIE
    • HERKULES POIROT
    • JANE MARPLE
  • PODSUMOWANIE MIESIĄCA
  • KONTAKT
  • O MNIE

Kategoria: Wydawnictwo Filia Literacka

PATRICK RYAN „BUCKEYE. TAJEMNICA MAŁEGO MIASTECZKA”

Zasadniczo lubię takie powieści, jak Buckeye. Tajemnicę małego miasteczka Patricka Ryana, w której autor sięga po kilka motywów, przynoszących literaturze obyczajowej naprawdę interesujące rozwiązania fabularne. Jest więc historia niewielkiej amerykańskiej społeczności,…

CZYTAJ DALEJ PATRICK RYAN „BUCKEYE. TAJEMNICA MAŁEGO MIASTECZKA”

VIRGINIA EVANS „KORESPONDENTKA”

O fenomenie debiutanckiej powieści Virginii Evans czytałem i słuchałem na długo przed polską premierą. I chyba z wrodzonej przekory nie sięgnąłem po Korespondentkę zaraz po tym, jak pojawiła się na…

CZYTAJ DALEJ VIRGINIA EVANS „KORESPONDENTKA”

RACHEL KHONG „PRAWDZIWI AMERYKANIE”

Z niekłamaną radością przeglądam zapowiedzi wydawnicze szukając kolejnej lektury. Nawet przy założeniu, że rodzimy rynek książki nie jest zbyt duży to i tak zwyczajnie brakuje czasu, aby przeczytać wszystko to,…

CZYTAJ DALEJ RACHEL KHONG „PRAWDZIWI AMERYKANIE”

AMANDA PETERS „ZBIERACZE BORÓWEK”

Od lat z uwagą śledzę nowości wydawnicze i starannie wybieram kolejne lektury ze świadomością, że nigdy nie uda mi się przeczytać wszystkiego, co z jakiegoś powodu wpadnie mi w oko.…

CZYTAJ DALEJ AMANDA PETERS „ZBIERACZE BORÓWEK”

KAVEH AKBAR „MĘCZENNIK!”

Rzadko się zdarza, żebym złapał dobry kontakt z bohaterem literackim po przeczytaniu tylko kilku pierwszych stron książki. A jednak magia opowieści sprawiła, że polubiłem się z Demonem Copperheadem Barbary Kingsolver…

CZYTAJ DALEJ KAVEH AKBAR „MĘCZENNIK!”

SZUKAJ NA BLOGU

ARCHIWUM BLOGA

SZCZEGÓLNIE POLECAM

nowalijki

• polonista • bibliotekarz • bloger
📚 🎧📀 🎞️ ☕️

recenzja/Caro Claire Burke/Yesteryear/Wydawnictwo recenzja/Caro Claire Burke/Yesteryear/Wydawnictwo Poznańskie 2026/przekład Elżbieta Janota/barter

•pełny tekst recenzji: www.nowalijki.com•

Powieść Yesteryear Caro Claire Burke wykorzystuje popularność internetowego nurtu tradwife, by przyjrzeć się współczesnym wyobrażeniom o tradycyjnym modelu rodziny, kobiecości i szczęśliwym życiu. Autorka łączy satyrę obyczajową z thrillerem i elementami historii z pogranicza realizmu, zatem sam pomysł wydał mi się niezwykle interesujący.

Największą zaletą książki jest dla mnie rozprawienie się z wyidealizowanym obrazem tradycyjnego życia, sprzedawanym przez internetowe influencerki. Burke pokazuje, jak łatwo autentyczność zamienić w towar, a rodzinę i prywatność podporządkować oczekiwaniom odbiorców. Szczególnie trafne jest zestawienie publicznego wizerunku bohaterki z rzeczywistością, w której domowe obowiązki wykonują zatrudnieni pracownicy, a dzieci i mąż stają się elementami starannie przygotowanej scenografii. Autorka celnie punktuje sprzeczności kryjące się za tym modelem życia.

Sporym atutem powieści jest Natalie – bohaterka narcystyczna, manipulująca otoczeniem i trudna do polubienia, ale jednocześnie na tyle wyrazista, ironiczna i niejednoznaczna, że trudno stracić nią zainteresowanie. Podobało mi się także zderzenie jej wyobrażeń o XIX-wiecznej codzienności z realiami, w których ciężka praca i ograniczona pozycja kobiet szybko odbierają dawnemu światu romantyczny urok.

Nie wszystko jednak podobało mi się podczas lektury Yesteryear. Zabrakło mi głębszego wykorzystania wątku historycznego, a finał, choć zaskakujący, pozostawił niedosyt i nieco osłabił wymowę intrygującego początku. Momentami celna satyra ustępuje miejsca rozwiązaniom nastawionym bardziej na efekt niż pogłębienie tematu.

Mimo tych zastrzeżeń oceniam Yesteryear raczej pozytywnie. To pomysłowa, momentami zabawna i podejmująca ważne współczesne tematy powieść. Najbardziej zainteresował mnie nie sam pomysł na fabułę, co mechanizm budowania fałszywego wizerunku i konsekwencje życia podporządkowanego internetowej publiczności. Szkoda także, że nie wszystkie wątki dorównują pomysłowością początkowi, a finał … no cóż. Jest taki sobie.
recenzja Patrick Ryan Buckeye.Tajemnica małego mia recenzja Patrick Ryan Buckeye.Tajemnica małego miasteczka przekład Anna Halbersztat Filia Literacka 2026 

• pełny tekst recenzji na www.nowalijki.com • 

Lubię wielowątkowe powieści obyczajowe, w których rodzinne tajemnice, skomplikowane relacje i wydarzenia z przeszłości wpływają na losy kolejnych pokoleń. Takie ambicje ma Buckeye. Tajemnica małego miasteczka Patricka Ryana, jednak moje początkowe zainteresowanie historią z czasem wyraźnie osłabło.

Bohatrowie tej prozy nie są jednoznaczni, a ich postępowanie wynika z trudnych doświadczeń, niespełnionych ambicji i społecznych oczekiwań. Cal zmaga się z poczuciem niedowartościowania, Margaret z bolesną przeszłością, a Felix z własną tożsamością i narzuconym wzorcem męskości. Doceniam, że Ryan pozwala zrozumieć ich motywacje, nie próbując przy tym usprawiedliwiać wszystkich wyborów.

Gorzej wypada konstrukcja fabuły. Romans, który mógł stać się osią porywającej historii o zdradzie i sekretach, szybko traci na znaczeniu. W jego miejsce pojawia się wiele codziennych doświadczeń, małżeńskich nieporozumień i rozczarowań. Nie przeszkadza mi powolna narracja, ale zabrakło wyraźnego kierunku, większej dynamiki i emocji angażujących w losy postaci.

Doceniam tło historyczne, zwłaszcza zestawienie doświadczeń pokolenia pamiętającego II wojnę światową z losami ich synów, Skipa i Toma, których drogi rozchodzą się w czasach wojny w Wietnamie. Interesująco wypada również obraz małej społeczności, w której prywatne sprawy szybko stają się przedmiotem zainteresowania sąsiadów. Szkoda tylko, że niektóre wątki nie zostały dostatecznie rozwinięte.

Powieść obiecuje znacznie więcej, niż oferuje. Ryan potrafi tworzyć niejednoznacznych bohaterów i pokazywać, jak przeszłość wpływa na teraźniejszość, ale nie wszystkie elementy układają się w satysfakcjonującą całość. Nie żałuję lektury, znalazłem w niej kilka ciekawych momentów, jednak zabrakło mi emocjonalnej siły i dynamiki. To poprawna, miejscami dobra literatura obyczajowa, ale zdecydowanie nie tak udana, jak sugerował jej początek. 

#nowalijkirecenzują #patrickryan #buckeyetajemnicamałegomiasteczka
• recenzja • Édouard Louis • Monique ucieka • Wyda • recenzja • Édouard Louis • Monique ucieka • Wydawnictwo Pauza 2026 • przekład Joanna Polachowska • barter 

• pełny tekst recenzji na www.nowalijki.com •

Długo czekałem na spotkanie z prozą Édouarda Louisa, sięgając po nią dopiero przy okazji premiery Monique ucieka. To książka, w której granica między literaturą a rzeczywistością zaciera się całkowicie, a siła przekazu płynie z bolesnego,osobistego doświadczenia. 

Autor po raz kolejny nie ogranicza się do własnej historii, lecz obnaża mechanizmy społeczne i klasowe. Tym razem kieruje reflektor na matkę, odbierając telefon z prośbą o pomoc, gdy kolejna jej relacja okazuje się koszmarem pełnym przemocy.

Wyjście ze wspólnie dzielonego piekła to jednak dopiero początek trudnej drogi. Louis, bez upiększania pokazuje, że emancypacja ma niezwykle przyziemny wymiar: to nauka obsługi komputera, organizowanie transportu, szukanie mieszkania i zmaganie się z brakiem doświadczenia po latach całkowitej zależności. 

Prawdziwym trzonem powieści jest skomplikowana, obciążona przeszłością więź matki z synem. Nie brakuje tu dawnych pretensji, bolesnych żali o publiczne pranie rodzinnych brudów czy poczucia winy, które współistnieją z wdzięcznością i próbą odbudowywania relacji z rodzeństwem.

Ta niewielka objętościowo proza ma ogromny emocjonalny ciężar. Choć brakuje w niej literackich eksperymentów, a momentami szkoda, że głos samej Monique nie wybrzmiewa mocniej, książka zostawia z ważną refleksją. 

Najmocniej  w pamięci zostają drobne gesty odzyskiwanej niezależności – prawo do decydowania o sobie bez niczyjej zgody. To poruszające przypomnienie o sile, kruchości więzi i prawie każdego człowieka do rozpoczęcia życia na nowo.

#nowalijkirecenzują #edouardlouis #moniqueucieka
• recenzja • Stephen King • Carrie • Wydawnictwo P • recenzja • Stephen King • Carrie • Wydawnictwo Prószyński i S-ka 2024 • przekład Danuta Górska • egzemplarz własny 

• pełny tekst recenzji na www.nowalijki.com • 

Dzięki serialowi wróciłem po latach do tej powieści nie tylko dla samej historii, ale również po to, aby przypomnieć sobie, jak zaczynał pisarz, którego twórczość znamy dziś bardzo dobrze. Carrie to debiutancka powieść Stephena Kinga, w której już wyraźnie widać jego zainteresowanie ludzką psychiką, samotnością i przemocą skrywaną pod pozorami normalności. To horror, który straszy nie tylko nadnaturalnymi wydarzeniami, lecz przede wszystkim zachowaniem ludzi.

Carrie White jest nieśmiałą nastolatką wychowywaną przez fanatycznie religijną matkę. W szkole doświadcza nieustannych drwin i upokorzeń, a jedynym sposobem, w jaki może przeciwstawić się otoczeniu, okazują się niezwykłe zdolności telekinetyczne. Kiedy Sue Snell, mająca wyrzuty sumienia z powodu wcześniejszego zachowania, próbuje dać jej szansę na normalny wieczór i doprowadza do zaproszenia Carrie na bal maturalny, pojawia się nadzieja na odmianę jej losu. Niestety, podstęp przygotowany przez Chris Hargensen i jej chłopaka Billy’ego kończy się tragedią. Wiadro świńskiej krwi staje się początkiem krwawego finału, w którym wieloletnie upokorzenia znajdują przerażające ujście.

W tej książce najbardziej poruszył mnie nie sam nadnaturalny aspekt historii, lecz sposób, w jaki King pokazuje destrukcyjny wpływ religijnego fanatyzmu i okrucieństwa ze strony rówieśników. Szczególnie mocna jest relacja Carrie z matką, która zamiast wsparcia oferuje córce strach i poczucie winy. Doceniam również konstrukcję powieści, opartą na fragmentach relacji i publikacji opisujących tragedię w Chamberlain. Carrie nie jest jeszcze tak dopracowana jak późniejsze książki autora, ale już jako debiut pokazuje jego wyobraźnię i umiejętność budowania grozy z bardzo ludzkich doświadczeń. To w mojej ocenie udany horror, który zostawia po sobie coś więcej niż tylko wspomnienie krwawego finału.

#nowalijkirecenzują #stephenking #carrie
W październiku przeczytałem i zrecenozwałem dwanaś W październiku przeczytałem i zrecenozwałem dwanaście książek, co w sumie dało 4410 stron. Ten wynik mnie cieszy, bo wydawało mi się, że w drugiej połowie miesiąca mój zapał do czytania nieco przygasł. Ale liczby pokazują co innego. 

Tradycyjnie sięgałem po różne gatunki i niekoniecznie typowo jesienne tytuły, ale klimatyczną prozę grozy zostawiam sobie, zasadniczo, na listopad. Co wyniknie z tych planów czas pokaże. Wróciłem do serii o Florze Steele, czytam nadal (i powtórnie) kryminały Agathy Christie. Sięgnąłem także po nowości, ale nie wszystkie w równym stopniu przypadły mi do gustu. 

W tym miesiącu miałem dylemat, której powieści nadać tytuł Książki miesiąca. Wybór nie był łatwy, ale zdecydowałem się nagrodzić powieść z gatunku otulających i przynoszących ukojenie. Zerknijcie na tę powieść i jeśli jeszcze jej nie czytaliści - dajcie sobie (i powieści!) szansę. O tej porze roku taka pozytywna fabuła sprawdzi się idealnie. 

• podsumowanie miesiąca • czytelnicze podsumowanie miesiąca • przeczytane w październiku • czytelniczy październik 

@wydawnictwoalbatros @wydawnictwomando @filialiteracka @agathachristiepolska @wydawnictwo_poznanskie @czwartastronakryminalu @proszynski_wydawnictwo @znak_koncept
• recenzja • Natalie Barelli • Pani domu • Wydawni • recenzja • Natalie Barelli • Pani domu • Wydawnictwo Czwarta Strona 2026 • przekład Małgorzata Hayles • barter

• pełny tekst recenzji www.nowalijki.com • 

Thrillery psychologiczne coraz częściej przypominają kolejne odsłony tej samej historii: pozornie idealne małżeństwo, dom skrywający tajemnice i bohaterka odkrywająca prawdziwe oblicze najbliższych. Nie oczekuję od prozy rozrywkowej fabularnej rewolucji, ale lubię, kiedy autor potrafi mnie zaskoczyć. Natalie Barelli w Pani domu korzysta ze sprawdzonych schematów, choć nie wszystkie pomysły okazały się równie przekonujące.

Jodie poślubia doktora Roya Daviesa i zamieszkuje z nim w eleganckim domu w Beverly Hills. Szybko okazuje się jednak, że małżeństwo dalekie jest od ideału. Roy pozostaje chłodny i zdystansowany, otoczenie męża traktuje Jodie z podejrzliwością, a pamięć o jego poprzedniej żonie, Deborah, wciąż jest obecna w domu. Kiedy Jodie poznaje okoliczności jej śmierci i dowiaduje się o jej samotności, zaczyna inaczej patrzeć na męża.

W tej opowieści zainteresował mnie motyw domu, który z wymarzonego miejsca zmienia się w przestrzeń pełną niedopowiedzeń. Podobało mi się również to, że Deborah, choć nieobecna, pozostaje ważną postacią historii. Jej przeszłość każe Jodie zweryfikować wyobrażenia o Royu. Za elegancką fasadą kryją się bowiem kontrola, manipulacja i kłamstwa.

Mam jednak wobec tej historii kilka zastrzeżeń. Jodie nie zawsze przekonywała mnie swoimi decyzjami, a niektóre reakcje wydawały się podporządkowane potrzebom fabuły. Intryga zawiera też przewidywalne rozwiązania, a część komplikacji służy głównie podtrzymaniu tempa opowieści. Barelli potrafi podsycać ciekawość, ale nie każdy zwrot akcji jest równie wiarygodny.

Pani domu to całkiem udana, choć niezbyt oryginalna rozrywka. Doceniam pomysł na historię o marzeniu, które zamienia się w niebezpieczną grę pozorów, oraz rolę przeszłości Deborah w budowaniu napięcia. Powieść czytałem z zainteresowaniem, ale nie wszystkie rozwiązania fabularne mnie przekonały. To dobry thriller na wieczór, choć raczej nie zostaje w pamięci na długo.
• recenzja • Agatha Christie • A.B.C. • Wydawnictw • recenzja • Agatha Christie • A.B.C. • Wydawnictwo Dolnośląskie 2025 • przekład Tadeusz Jan Dehnel • 

• pełne omówienie powieści na www.nowalijki.com •

Mam słabość do kryminałów Agathy Christie, choć przy kolejnych spotkaniach z jej twórczością coraz większą przyjemność sprawia mi nie samo pytanie o to, kto zabił, ale sposób, w jaki autorka prowadzi mnie do rozwiązania. Lubię jej grę z czytelnikiem, podrzucane tropy i pozornie oczywiste wyjaśnienia, które z czasem zaczynają budzić wątpliwości. W A.B.C. ten mechanizm działa w nieco inny sposób niż w klasycznych historiach o zbrodni popełnionej w zamkniętym gronie.

Historia zaczyna się od listu, w którym nieznajomy zapowiada Poirotowi morderstwo w Andover. Wkrótce ginie Alice Ascher, a przy jej ciele zostaje znaleziony kolejowy informator ABC. Następne ofiary i miejsca zbrodni układają się alfabetycznie. Morderca otwarcie prowokuje detektywa, a Poirot, wspierany przez Hastingsa i inspektora Jappa, próbuje zrozumieć reguły tej gry. Jednym z podejrzanych staje się Alexander Bonaparte Cust, wędrowny sprzedawca z problemami zdrowotnymi i lukami w pamięci.

Najbardziej podobał mi się w powieści pomysł na zbrodnię rozpisaną według alfabetu. Jest w nim coś niemal bezczelnego: sprawca nie tylko zabija, ale też zapowiada kolejne morderstwa, jakby chciał udowodnić, że potrafi przechytrzyć policję. Christie umiejętnie wykorzystuje pozorną przejrzystość tego schematu i sprawia, że zaczynam się zastanawiać, czy nie odwraca on mojej uwagi od czegoś ważniejszego.

Nie wszystko jednak w fabule przekonało mnie w równym stopniu. Niektóre rozmowy spowalniają akcję, a czytelnik dobrze znający Christie może wcześniej zacząć podważać najbardziej oczywiste tropy. Mimo to konstrukcja zagadki i sposób, w jaki Poirot interpretuje poszlaki, wynagradzają te drobne niedostatki.

A.B.C. to ostatecznie udany kryminał, w którym liczy się nie tylko efektowne rozwiązanie, ale również droga do niego. Bez przesadnych zachwytów mogę powiedzieć, że warto po niego sięgnąć dla przyjemności obserwowania, jak Poirot odzyskuje kontrolę nad śledztwem, a pozornie uporządkowana historia stopniowo odsłania swoje drugie dno.
Kiedy nie czytam książek, oglądam filmy i seriale. Kiedy nie czytam książek, oglądam filmy i seriale. Wybieram nowe i z przyjemnością przypominam sobie hity sprzed lat.

Niektóre, takie jak Pomoc domowa, Przyjaciele, czy Kochane kłopoty oglądam na okrągło od lat i wciąż mi się nie nudzą. 

Z niecierpliwością czekam na nowy sezon Pozłacanego wieku, jednego z lepszych seriali kostiumowych ostatnich lat. Premiera już 2.11.

Wszystkie zdjęcia pochodzą z serwisu IMDB, a dostęp do platform streamingowych we współpracy z własnym kontem. 

• seriale • oglądam seriale • serial • seriale na jesień • seriale dla Ciebie 

@hbomaxpl @primevideopl @netflixpl @canalpluspolska @disneypluspl
• recenzja • Jean-Baptiste Andrea • Wydawnictwo Zn • recenzja • Jean-Baptiste Andrea • Wydawnictwo Znak Koncept 2025 • przekład Beata Geppert • egzemplarz biblioteczny 

Doceniam książki, w których najważniejsze okazują się nie same wydarzenia, lecz ludzie próbujący odnaleźć się w świecie, na który nie byli przygotowani. Lubię takie opowieści, zwłaszcza gdy autor nie dzieli bohaterów na jednoznacznie dobrych i złych, ale pokazuje, jak wiele zależy od okoliczności, emocji i osobistych wyborów.

Jean-Baptiste Andrea w Diabłach i świętych opowiada o stracie, przemocy i dojrzewaniu pozbawionym poczucia bezpieczeństwa. Szesnastoletni Joseph po śmierci rodziców i młodszej siostry trafia do sierocińca w Pirenejach, gdzie zamiast opieki spotyka się z upokorzeniami i przemocą. Wśród surowych reguł, narzucanych przez opata Senaca i wychowawcę zwanego Żabą, próbuje ocalić własną niezależność. Pomagają mu przyjaźnie, rodząca się miłość do Rose i muzyka Beethovena, która staje się namiastką utraconego świata.

Autor pokazuje niepokojącą sprzeczność między religijnymi deklaracjami a przemocą stosowaną wobec dzieci. Posłuszeństwo staje się narzędziem kontroli, a sprzeciw – przewinieniem. Podobało mi się również przeplatanie historii młodego Josepha z obrazem starszego Joego, który gra na fortepianach w miejscach publicznych. Z czasem muzyka nabiera osobistego znaczenia, stając się sposobem na podtrzymywanie więzi z przeszłością i próbą odnalezienia kogoś ważnego.

Nie wszystkie elementy fabuły przekonały mnie w równym stopniu. Nagromadzenie dramatycznych wydarzeń bywa zbyt mocno podporządkowane wzruszeniu czytelnika, a dla niektórych bohaterów zabrakło miejsca na pełniejsze rozwinięcie ich historii.

Diabły i święci to przejmująca opowieść o utraconym dzieciństwie, przyjaźni wystawianej na próbę i miłości pozwalającej myśleć o przyszłości mimo bolesnych doświadczeń. Nie bez zastrzeżeń, ale z uznaniem dla sposobu, w jaki Andrea pokazuje ludzi próbujących odzyskać sprawczość w świecie, który odebrał im poczucie bezpieczeństwa. Zostaje ze mną pytanie, jak długo można nosić w sobie dawną stratę i jak wiele znaczą drobne gesty, które pozwalają nie utracić nadziei.

➡️Pełne omówienie powieści na www.nowalijki.com
Obserwuj na Instagramie
NOWALIJKI | Designed by: Theme Freesia | WordPress | © Copyright All right reserved